سرطان غدد لنفاوی

سرطان غدد لنفاوی (هوچکین)

لنفوم هوچکین، سرطانی است که در سلول های سیستم ایمنی آغاز می شود. سیستم ایمنی وظیفه مبارزه با عفونت ها و دیگر بیماری ها را دارد.

دستگاه لنفاوی بخشی از سیستم ایمنی است و شامل اجزای زیر است:

-عروق لنفاوی:دستگاه لنفاوی دارای شبکه ایی از عروق لنفاوی است. عروق لنفاوی در تمام بافت های بدن گسترده اند.

-لنف: عروق لنفاوی حاوی مایع شفافی به نام لنف هستند. لنف حاوی گلبولهای سفید است، بخصوص لنفوسیت هایی مانند سلول های B, C

-غدد لنفاوی: عروق لنفاوی به توده های بافتی کوچک و گردی به نام غدد لنفاوی متصل هستند.

گروه هایی از غدد لنفاوی را می‌توان در گردن، زیربغل، قفسه سینه، شکم و کشاله ران یافت. غدد لنفاوی، گلبول های سفید را ذخیره می کنند. آن ها باکتری ها یا دیگر مواد مضری را که ممکن است وارد لنف شده باشند گرفتار کرده و از بین می برند.

بخش های دیگر غدد لنفاوی عبارتند از: لوزه ها، غده تیموی و طحال. همچنین می توان بافت های لنفاوی را در بخش های دیگر بدن، ازجمله معده، پوست و روده کوچک نیز یافت.

از آن جایی که بافت های لنفاوی در بسیاری از قسمت های بدن وجود دارند، لزوم همچنین می تواند تقریبا در هر قسمتی از بدن ایجاد شود. معمولا، این سرطان اول در غدد لنفاوی بالای دیافراگم-ماهیچه ای باریک که قفسه سینه را از شکم جدا می کند-دیده می شود. اما ممکن است لنفوم هوچکین، در یک گروه از غدد لنفاوی دیده شود. گاهی این سرطان در دیگر بخش های دستگاه لنفاوی آغاز می شود.

عوامل خطرزا:

-برخی از ویروس ها: ابتلا به ویروس اپشن-بار ( ایی بی وی ) یا ویروس اختلال در سیستم ایمنی انسانی (اچ آی وی) می تواند خطر ابتلا به لنفوم هوچکین را افزایش می دهد. لنفوم مسری نیست.

-سیستم ایمنی ضعیف:اگر فردی سیستم ایمنی ضعیف داشته باشد(مثلا در صورت ابتلا به یک بیماری وراثتی یا استفاده داروهای خاص پس از پیوند عضو، خطر ابتلا به لنفوم هوچکین را در وی زیاد می شود.

-سن:لنفوم هوچکین در میان نوجوانان و بزرگسالان 15 تا 35 ساله و بزرگسالانی که بالای 50 سال سن دارند، شایع تر است.

-سابقه خانوادگی: احتمال ابتلای اعضای خانواده – به خصوص برداران و خواهران-فرد مبتلا به لنفوم هوچکین یا دیگر انواع لنفوم، به این سرطان بیشتر از دیگران است.

داشتن یک یا چند عامل خطرزا به معنای ابتلای قطعی فرد به لنفوم هوچکین نیست. بیشتر آن هایی که دارای عوامل خطرزا هستند، هرگز به سرطان مبتلا نمی شوند.

علائم هشدار دهنده

-تورم(بدون درد) غدد لنفاوی موجود در گردن، زیربغل ها یا کشاله ران

-کاهش بی دلیل وزن

-تب دائم

-تعرق شدید شبانه

-خارش پوست

-سرفه، مشکلات تنفسی یا درد قفسه سینه

-ضعف یا خستگی دائم

در بیشتر موارد، این علائم ناشی از سرطان نیستند. عفونت ها یا دیگر بیماری ها هم می توانند موجب بروز این علائم شوند. کسی که این علائم را بیش از دو هفته داشته باشد باید به پزشک مراجعه کند تا مشکلاتش تشخیص داده شده و درمان شود.

تشخیص

درصورتی که غدد لنفاوی شما متورم شده یا علائمی دارید که ممکن است ناشی از لنفوم هوچکین باشد، پزشک تلاش می کند تا دلیل این مشکل را بیابد و در این جهت درباره سابقه پزشکی شخصی و خانوادگی شما سوال هایی خواهد کرد.

ممکن است لازم باشد برخی از آزمایشگاه های زیر روی شما انجام شود:

-معاینه فیزیکی:پزشک، وجود تورم در غدد لنفاوی در گردن، زیر بغل و کشاله ران معاینه می کند. وی همچنین وجود تورم در کبد یا طحال نیز مورد بررسی قرار می دهد.

-آزمایش های خون:آزمایشگاه، آزمایش شمارش کامل سلول‌های خون را جهت بررسی تعداد گلبول‌های سفید و سلول‌ها و مواد دیگر انجام می دهد.

-عکس برداری از قفسه سینه با اشعه ایکس: تصاویری که با استفاده از اشعه‌ ی ایکس گرفته شده اند، ممکن است غدد لنفاوی متورم یا دیگر نشانه‌های بیماری را در قفسه سینه شما نشان دهند.

اسکن:به بیمار مقدار کمی ماده قندی رادیواکتیو تزریق می کنند. سپس بوسیله دستگاهی از چگونگی مصرف آن قند توسط سلول‌های بدن

عکس های کامپیوتری می گیرند. سلول‌های لنفوم این قند را سریع تر از سلول‌های طبیعی مصرف می کنند و تصویر نواحی آلوده به لنفوم، در عکس ها واضح تر از دیگر نواحی خواهد بود.

-ام آر آی: از یک دستگاه قوی مغناطیسی متصل به کامپیوتر برای تهیه عکس های دقیق از استخوان ها، مغز یا دیگر بافت های بیمار استفاده می‌کنند. پزشک می تواند این عکس ها را روی مانیتور مشاهده و یا آن ها را روی فیلم چاپ کند.

-نمونه برداری: تنها روش قطعی تشخیص لنفوم هوچکین است. ممکن است پزشک یک غده لنفاوی شما را به طور کامل بردارد(نمونه برداری کامل) و یا تنها بخشی از یک عده لنفاوی را بردارد(نمونه برداری برشی) . معمولا نمی توان با یک سوزن ظریف (بیوپسی سوزنی) از غده لنفاوی به میزانی که برای آسیب شناس جهت تشخیص وجود لنفوم هوچکین کافی باشد، نمونه برداشت. بهترین روش، برداشتن کامل غده لنفاوی است.

آسیب شناس از یک میکروسکوپ استفاده می کند تا وجود سلول‌های لنفوم هوچکین را در این بافت بررسی کند. بیماری که به لنفوم هوچکین مبتلاست، معمولا سلول‌های بزرگ و غیر طبیعی به نام سلول‌های رید-اشتنبرگ دارد. این سلول‌ها در بدن کسانی که به لنفوم مبتلا نیستند دیده نمی شود.